جانشین کردن قند معمولی با شیرینکنندههای طبیعی مانند عسل یا شربت افرا راهی سالم برای بهرهگیری از طعم شیرین به نظر میرسد، اما کارشناسان معتقدند واقعیت پیچیدهتر است.
مصرف قند افزوده فراتر از حد مجاز
اکثریت افراد روزانه بیش از هفده قاشق چایخوری قند افزوده مصرف میکنند، در حالی که میزان پیشنهادی برای مردان نه قاشق و برای زنان شش قاشق چایخوری در روز است.
قندهای طبیعی در میوهها و شیر وجود دارند، اما قندهای افزوده طی فرآوری یا آمادهسازی مواد غذایی صنعتی به آنها اضافه میشوند؛ مانند شیره ذرت با فروکتوز بالا و قند سفید.
شیرینکنندههای طبیعی نیز قند افزوده محسوب میشوند
شیرینکنندههایی همانند عسل، نکتار یا شهد آگاو و شربت افرا با برچسب طبیعی روی بستهبندی عرضه میشوند، اما از نظر تغذیهای همچنان قند افزوده محسوب میشوند.
در مقایسه با قندهای افزوده، عسل و شهد آگاو و شربت افرا تنها مقداری سالمترند چون شاخص گلیسمی پایینتری دارند و مقدار کمی ویتامین و معدنی دارند. مصرف زیاد هر نوع قند افزودهای، حتی طبیعی، میتواند مشکلاتی برای سلامتی ایجاد کند.
شهود آگاو و عسل مزایا و محدودیتها
شهد آگاو اغلب به عنوان گزینه سالمتر انتخاب میشود، چون یک و نیم برابر شیرینتر از قند معمولی است و نیاز به مصرف کمتری دارد. عسل نیز دارای خواص آنتیاکسیدانی و ضدالتهابی است و معدنی همچون آهن دارد، اما تحقیقات نشان میدهد عسل، شیره ذرت با فروکتوز بالا و قند نیشکر تأثیر مشابهی بر قند خون و التهاب دارند.
انتخاب قندهای سالمتر و تعادل در رژیم غذایی
پیشنهادهای غذایی اگرچه محدود کردن قندهای افزوده را توصیه میکنند، اما به این معنی نیست که باید همه قندها از رژیم حذف شوند. همه قندها یکسان نیستند. برای تغذیه سالمتر، باید مصرف قندهای افزوده که معمولا در غذاهای فرآوریشده وجود دارند به حداقل برسد.
به جای تمرکز بر رژیم بدون قند، بهتر است از منابع قندی سالمتر مانند میوهها بهره گرفته شود که در کنار قند، فیبر، ویتامین و معدنی نیز دارند. قندهای مایع همانند نوشابهها به شدت جذب و متابولیز شده و قند خون را ناگهانی بالا میبرند، در حالی که قندهای موجود در میوههای کامل مانند سیب با شدت کمتری هضم و جذب شده و قند خون را به آرامی افزایش میدهند.
کربوهیدراتها برای بدن ضروری هستند
حذف همه قندها میتواند به معنی حذف کربوهیدراتهای سالم باشد که بدن برای انرژی به آنها نیاز دارد. غلات کامل، میوه و سبزیجات همه منابع سالمی از کربوهیدرات هستند که بدن آنها را به گلوکز تبدیل و برای انرژی مصرف میکند. در صورت عدم دسترسی به کربوهیدراتها، بدن ناچار میشود از چربیها و پروتئینها استفاده کند که در درازمدت میتواند زیانآور باشد. رژیمهای کمکربوهیدرات از نظر مواد مغذی مهمی همانند فیبر غنی و کافی نیستند و میتوانند زمینه را برای سرطان و بیماریهای قلبی فراهم کنند.
نتیجهگیری این است که سالمترین گزینه، طبیعیترین گزینه است، اما این به معنی بد بودن بقیه گزینهها نیست. نیازی نیست قندها را مضر بدانیم و بگوییم همه قندها مضرند؛ بلکه همه چیز به مقدار قندی بستگی دارد که مصرف میکنیم.





