چاقی در دوران کودکی و نوجوانی به یکی از چالشهای همگانی تبدیل شده و شیب رو به افزایش دارد. مطالعات نشان میدهند که ۴۰ تا ۹۰ درصد کودکان چاق در بزرگسالی همچنان با این مشکل روبرو خواهند بود.
اضافه وزن میتواند زمینهساز عوارض جدی از جمله فشار خون بالا، دیابت، بیماریهای قلبی-عروقی، بلوغ زودرس در دختران و تأخیر در بلوغ پسران، افزایش ریسک برخی سرطانها، مشکلات تنفسی و اختلالات روانی مانند افسردگی و کمآوردی خودباوری باشد.
پیشگیری از اضافه وزن کودکان با راهکارهای متنوع امکانپذیر است. تعیین قانون برای وعدههای غذایی و مصرف وعدههای اصلی و بینوعدهها در ساعات مشخص، گام اول در کنترل وزن است.
خواب به موقع و بیداری زود صبح به کودکان فرصت میدهد تا صبحانه کامل بخورند. الگوی صبحانهخوری والدین نقش مهمی در شکلگیری این عادت در کودکان ایفا میکند.
جایگزینی چیپس و سیبزمینی سرخکرده با سیبزمینی پخته یا تنوری، و قرار دادن میوه و سبزی به عنوان بینوعدههای سالم در برنامه روزانه توصیه میشود. تزئین میوهها و سبزیجات میتواند ترغیب کودکان به مصرف این مواد را آسانتر کند.
به جای سس مایونز، میتوان از ترکیب ماست، سبزیهای خشکشده معطر، روغن زیتون و لیمو تازه به عنوان سس سالم استفاده کرد.
کاهش مصرف نوشابه و آبمیوههای صنعتی و جایگزینی آنها با آب، دوغ کمنمک و عرقیات سنتی، از اقدامات موثر در بهبود رژیم غذایی کودکان است.
بستنی به دلیل حاوی بودن مواد قندی و کالری بالا باید با محدودیت مصرف شود. کارشناسان تغذیه تهیه بستنی یخی خانگی از آبمیوههای طبیعی را پیشنهاد میدهند.
شیرینی، شکلات و فستفودها نباید به عنوان پاداش برای کودکان به کار روند، چرا که این کار باعث میشود کودکان این مواد را بر غذاهای سالم ترجیح دهند.
در صورت تمایل به کیک و شیرینی، تهیه خانگی اولویت دارد. در صورت خرید از بیرون، انواع ساده و بیکرم و بیشکلاته ترجیح داده میشوند، زیرا کیکهای خامهای و کرمدار چربی بالا دارند.
آموزش کودکان برای خواندن برچسبهای غذایی و انتخاب محصولات با قند کمتر، و کاهش روغن و شکر در غذاهای خانگی، از راهکارهای موثر است. مصرف سوسیس و کالباس به دلیل چربی بالا باید محدود گردد.
زمان سپری شده در برابر صفحهنمایش (تلویزیون، کامپیوتر، تبلت) نباید از دو ساعت در روز فراتر رود. فعالیت بدنی حداقل یک ساعت در روز برای کودکان ضروری است و باید به تدریج به این میزان برسد.





