رییس بخش مسمومین بیمارستان لقمان‌حکیم دکتر شادنیا از ماهیت سوزاننده مواد شوینده، پاک‌کننده و ضد‌عفونی‌کننده خبر داد و گفت این ترکیبات یا از اسید‌های ضعیف تشکیل شده‌اند یا قلیایی هستند که در صورت مصرف نادرست، سلامت اعضای خانواده را به خطر می‌اندازد.
وی با اشاره به عدم امکان حذف این مواد از سبد خانوار، بر ضرورت رعایت دستورالعمل‌ها و نحوه مصرف صحیح برای بهره‌برداری ایمن تأکید کرد.
دکتر شادنیا استفاده از دستکش در هنگام کار با شوینده‌ها را الزامی دانست و افزود این کار از سوختگی و آسیب پوست جلوگیری می‌کند. همچنین باید مراقب بود که مواد به داخل چشم نریزد و در صورت امکان از عینک‌های حفاظتی استفاده شود، زیرا پاشیدن شوینده در چشم می‌تواند باعث سوختگی قرنیه شود.
استنشاق مستقیم بخارات شوینده‌ها نیز خطرناک است. برخی افراد در فضا‌های بسته مواد سفیدکننده و پاک‌کننده را با هم ترکیب می‌کنند که باعث آزاد شدن گاز کلر می‌شود؛ این گاز بسیار سوزاننده است و می‌تواند منجر به تنگی نفس، اسپاسم تنفسی و حتی مرگ شود.
پوشیدن ماسک و باز نگه داشتن درها و پنجره‌ها برای تهویه مناسب در زمان استفاده از این مواد، از توصیه‌های اساسی کارشناس است تا از آسیب‌های احتمالی به ریه‌ها و سیستم تنفسی پیشگیری شود.
در صورت تماس شوینده با پوست یا چشم، فرد باید بلافاصله به محیطی با تهویه مناسب مراجعه کرده و محل را با آب معمولی (دمای حدود ۳۷ درجه) به مدت ۱۰ تا ۲۰ دقیقه بشویند. استفاده از اسید یا قلیای دیگر برای خنثی‌سازی خطرناک است و شرایط را وخیم‌تر می‌کند. آب بیش از حد گرم یا سرد نیز می‌تواند آسیب را تشدید نماید.
برای حفاظت از کودکان، مواد شوینده باید در کابینت‌های بالا و کاملا خارج از دسترس قرار گیرند. کودکان با دهان محیط را شناخت می‌کنند و ممکن است این مواد را به اشتباه بلعیده و دچار سوختگی‌های خطرناک دستگاه گوارش شوند. هیچ‌گونه ماده دارویی یا شیمیایی نباید در یخچال یا کابینت‌های پایین نگهداری شود.
دکتر شادنیا به آمار بالای مسمومیت دارویی و بلع مواد سمی در کودکان اشاره کرد و هشدار داد افرادی که دارو‌های ترک اعتیاد مانند متادون را در یخچال نگه می‌دارند، جان فرزندان خود را در خطر می‌اندازند.
ترکیب سفیدکننده و پاک‌کننده گاز کلر تولید می‌کند که بسیار تحریک‌کننده است و علائمی شبیه حملات اسما با اسپاسم شدید و حس خفگی ایجاد می‌کند. در روز‌های آخر سال با افزایش استفاده از مواد شوینده، موارد مسمومیت نیز افزایش می‌یابد.
دو فرم اصلی مسمومیت وجود دارد استنشاقی (با علائم تنگی نفس، بی‌تابی، درد قفسه سینه، سرفه، سوزش چشم و گلو) و پوستی (با سوزش، خارش و قرمزی). در هر دو صورت، اولین اقدام دور کردن فرد از منبع سم و انتقال به هوای آزاد است.
در صورت تماس با چشم، باید منبع سم از بین برود و چشم‌ها با آب فرا‌وان شویند. اگر علائم تنفسی یا سوختگی پوستی ادامه داشت، مراجعه به مراکز درمانی ضروری است. باور رایج درباره تأثیر مثبت نوشیدن شیر در مسمومیت‌ها فاقد پایه علمی است و نمی‌تواند آسیب‌های دستگاه تنفسی را کاهش دهد.
غلظت مواد شیمیایی مستقیما با شدت آسیب مرتبط است. برای مثال سفیدکننده‌های خانگی غلظت ۳ تا ۵ درصدی دارند و معمولا آسیب جدی ایجاد نمی‌کنند، اما رعایت ایمنی‌ها شامل استفاده از دستکش، ماسک، عدم ترکیب مواد، و تهویه مناسب، الزامی است.
در صورت بلع تصادفی شوینده توسط کودک، هرگز نباید استفراغ القا کرد و هیچ مایع‌ای (حتی آب یا شیر) به کودک داده نشود. باید بلافاصله با اورژانس تماس گرفته شود، زیرا قلیا‌های موجود در این مواد از اسید‌ها خطرناک‌تر هستند و استفراغ می‌تواند آسیب را به مری و دهان گسترش دهد.
