تحلیل نقش سید یاسر جبرائیلی در اقتصاد و سیاست ایران؛ از منتقد دولتها تا نظریهپرداز دلارزدایی, سید یاسر جبرائیلی، متولد ۱۳۶۳ در روستای فخرآباد مشگینشهر اردبیل، از سال ۱۳۸۴ با پیوستن به تحریریه روزنامه کیهان قدم در دنیای رسانه و سیاست گذاشت. او در آغاز مسیر، مترجم مقالات خارجی بود اما به سرعت به یکی از چهرههای شناختهشده در جریانهای سوپرانقلابی تبدیل شد.
شروع فعالیت سیاسی و تغییر رویکرد جبرائیلی در انتخابات ۱۳۸۸ به حمایت از محمود احمدینژاد پرداخت، اما تجربهای تلخ داشت که او را به این نتیجه رساند نباید خود را به یک فرد یا جناح خاص متعهد کند.
مسیر حرفهای و پستهای کلیدی او در سال ۱۳۹۰ به خبرگزاری فارس پیوست و در دوران تولیت آیتالله رئیسی بر آستان قدس رضوی، ریاست مرکز مطالعات اقتصادی را بر عهده داشت. سپس در ۱۳۹۸ به مجمع تشخیص مصلحت نظام راه یافت و تا تیر ۱۴۰۳ ریاست مرکز بررسی و نظارت راهبردی را ایفا کرد، پیش از اینکه محسن دهنوی جانشین او شود.
شعار دلارزدایی و موضعگیریهای اقتصادی جبرائیلی خود را لیدر اقتصادی سوپرانقلابیها معرفی میکند با شعار دلارزدایی از اقتصاد. در دولت روحانی، از داغترین منتقدان سیاستهای اقتصادی برجام بود و در مناظره با اکبر ترکان، سیاستهای دولت را لیبرالی خواند.
حذف نرخ ارز ۴۲۰۰ تومانی را توطئه علیه رئیسی خواند و وعده نصف کردن تورم را بینتیجه دانست. پشتیبانی از بودجه ۱۴۰۳ و نقد مجلس در بودجه ۱۴۰۳، جبرائیلی برخلاف بسیاری از منتقدان، از سیاست دلارزدایی استقبال کرد و رئیسی را دلسوز مردم توصیف نمود. او مجلس را نیز در قبال مصوبات برنامه هفتم توسعه هدف قرار داد و حتی علی لاریجانی را به خاطر نظراتش در مورد تهاتر کالا، بیسواد خواند.
دیدگاههای بینالمللی و رویکرد آیدئولوژیک جبرائیلی تحلیلهای اقتصادی را فرامرز مرزهای ایران میکند و بحران سوریه را نیز نتیجه خصوصیسازی و سیاستهای نئولیبرالیسم میداند.
تاکتیکهای رسانهای و مدیریت بحران او در مدیریت حضور رسانهای مهارت دارد؛ از سکوت محاسبهشده در مورد فیلترینگ تا استفاده از فضای مجازی برای وایرال شدن. توئیت درباره نماز پسر ۱۱ سالهاش در ساختمان پزشکان، جنجال گستردهای ایجاد کرد که منجر به تغییر برنامههای صداوسیما شد. پیشبینیها و آثار نگارش جبرائیلی پیشبینیهایی چون عدم انتخاب مجدد ترامپ و استقلال ایالتهایی چون تگزاس و کالیفرنیا داشته است.
کتابهایی مانند ایالات متحده اسبق و سودای سکولاریسم و نگارش در رسانههایی چون الجزیره، بخش از تلاشهای او برای جایزهای فکری است. دریافت امتیاز روزنامه حکمران و ادامه داستان در انتخابات زودهنگام ریاست جمهوری، جبرائیلی امتیاز روزنامه حکمران را دریافت کرد، اما این روزنامه هرگز منتشر نشد.
این الگو تکرار شوندهای در مسیر اوست ورود به صحنه با ادعای بزرگ، بدون اجرا کامل، اما با حفظ حضور در گفتگوی عمومی. تحلیل نهایی راز ماندگاری در زمین پرآشوب جبرائیلی مانند بازیگری است که نه کاملاً به تیمی میپیوندد و نه از بازی خارج میشود. با خودنمایی نظریهپردازی اقتصادی، نقد همه جانبه، و تسلط بر فنون جلب نظر عوام، توانسته جایگاه خود را در میان سوپرانقلابیها تثبیت کند.
مطمئن به نفسی بالا، نقد ناشدگی از سوی رسانهها، و درک عمیق از مکانیزمهای قدرت، عوامل اصلی بقای او در این میدان است.
